تجهیزات فیلمبرداری
نورپردازی
گیمبال موبایل
گیمبال دوربیناگر در زمینه عکاسی، فیلمبرداری یا تولید محتوا فعالیت داشته باشید، احتمالاً با نامهایی مثل سافت باکس، پارابولیک و اکتاباکس روبهرو شدهاید. در نگاه اول ممکن است این تجهیزات کاملاً متفاوت به نظر برسند، اما عملکرد اصلی همه آنها مشابه است: کنترل و شکلدهی به نور یک منبع نوری.
تفاوت اصلی این شکلدهندههای نور را میتوان در هندسه آنها، بهخصوص شکل دهانه، عمق و نحوه قرارگیری منبع نور نسبت به سطح داخلی شکلدهنده جستوجو کرد. همین تفاوتهای فیزیکی باعث میشود نور با حجم، زاویه پخش و نرمی متفاوتی از شکلدهنده خارج شود.
در این مقاله بررسی میکنیم که سافت باکس، پارابولیک و اکتاباکس چه تفاوتی با یکدیگر دارند و هرکدام چگونه روی رفتار نور تأثیر میگذارند.
سافت باکس چیست؟
سافت باکس (Softbox)(مستطیلی) یکی از رایجترین شکلدهندههای نور در عکاسی و فیلمبرداری است. ساختار سافت باکس معمولاً شامل یک بدنه پارچهای با سطح داخلی بازتابنده و یک یا چند لایه دیفیوزر در قسمت جلویی است.
وظیفه اصلی سافت باکس این است که نور منبع را در سطح بزرگتری پخش کرده و آن را کنترلشدهتر و نرمتر به سوژه برساند.
هرچه سطح خروجی نور بزرگتر باشد، در شرایط یکسان، نور میتواند روی سوژه نرمتر دیده شود و سایههای ملایمتری ایجاد کند.
سافت باکسها در شکلهای مستطیلی و مربعی تولید میشوند.
کاربرد سافت باکس
سافت باکس به دلیل کنترل مناسب نور، در کاربردهای مختلفی استفاده میشود، از جمله:
عکاسی محصول
تولید محتوای ویدیویی
- عکاسی تبلیغاتی
- فیلمبرداری در استودیو
- نورپردازی مصاحبه و ویدیوهای آموزشی
پارابولیک چیست؟
پارابولیک (Parabolic Softbox) نوعی شکلدهنده نور است که طراحی آن بر اساس فرم عمیقتر و منحنیتر انجام شده است.
در این نوع شکلدهنده، عمق بیشتر و فرم داخلی آن باعث میشود نور پس از بازتاب از سطح داخلی، رفتار کنترلشدهتری داشته باشد.
یکی از ویژگیهای مهم پارابولیک این است که میتواند نور را نسبت به بسیاری از سافت باکسهای کمعمق، متمرکزتر و جهتدارتر کند.
البته میزان تمرکز نور به عوامل مختلفی مانند عمق شکلدهنده، محل قرارگیری منبع نور، جنس سطح داخلی و استفاده از دیفیوزر یا گرید بستگی دارد.
اکتاباکس چیست؟
اکتاباکس (Octabox) در واقع یک شکلدهنده نور با دهانه هشتضلعی است. نام Octabox نیز از همین شکل هشتضلعی گرفته شده است.
اکتاباکسها معمولاً به دلیل فرم دهانه خود، نور را به شکلی گسترده و نسبتاً یکنواخت پخش میکنند.
البته باید توجه داشت که اکتاباکس الزاماً به معنای یک نوع رفتار نوری کاملاً متفاوت از سافت باکس نیست. در واقع اکتاباکس را میتوان نوعی سافت باکس با شکل دهانه هشتضلعی در نظر گرفت.
تفاوت اصلی سافت باکس، پارابولیک و اکتاباکس چیست؟
برای درک تفاوت این سه شکلدهنده، بهتر است به جای تمرکز بیش از حد روی نام آنها، به هندسه و ساختار فیزیکی شکلدهنده توجه کنیم.
دو عامل بسیار مهم در اینجا عبارتاند از:
۱. شکل دهانه
شکل دهانه تعیین میکند که سطح خروجی نور به چه اندازه و چه مقدار پخش نوری داشته باشد.
شکل دهانه میتواند روی نحوه قرارگیری و پخش نور، شکل انعکاس نور در چشم و شکل سایهها تأثیر بگذارد.
۲. عمق شکلدهنده
عمق شکلدهنده یکی از مهمترین عوامل در رفتار نور است.
یک شکلدهنده کمعمق معمولاً اجازه میدهد نور با زاویه بازتری از سطح آن خارج شود و فضای بیشتری را پوشش دهد.
در مقابل، افزایش عمق و تغییر هندسه داخلی شکلدهنده میتواند باعث کنترل بیشتر جهت خروج نور و کاهش پخش جانبی آن شود.
به زبان ساده، میتوان گفت:
شکلدهنده کمعمقتر → پخش نور گستردهتر
شکلدهنده عمیقتر → کنترل و جهتدهی بیشتر نور
البته این یک قاعده کلی است و نتیجه نهایی به طراحی داخلی، محل منبع نور و دیفیوزر نیز وابسته است.
چرا عمق شکلدهنده روی حجم نور تأثیر میگذارد؟
برای درک سادهتر موضوع، یک منبع نور را در نظر بگیرید که داخل یک شکلدهنده قرار گرفته است.
وقتی هندسه شکلدهنده طوری باشد که نور در مسیرهای بیشتری به اطراف منتشر شود، نور فضای بیشتری را پوشش میدهد و اصطلاحاً پخشتر به نظر میرسد.
اما وقتی شکلدهنده عمیقتر و کنترلشدهتر باشد، بخش بیشتری از نور در مسیر مشخصتری هدایت میشود.
به همین دلیل است که تغییر عمق و هندسه شکلدهنده میتواند باعث تفاوت در:
- زاویه پخش نور
- میزان کنترل نور
- حجم ظاهری نور روی سوژه
- شدت نور در نقاط مختلف
- میزان نور خارجشده از محدوده موردنظر
شود.
جمعبندی
تفاوت سافت باکس، پارابولیک و اکتاباکس را نباید صرفاً در نام یا ظاهر آنها خلاصه کرد.
عامل مهم در رفتار نور، هندسه شکلدهنده است؛ بهخصوص شکل دهانه، اندازه و عمق آن و همچنین نحوه قرارگیری منبع نور در داخل شکلدهنده.
شکل دهانه روی نحوه خروج و فرم نور تأثیر میگذارد و عمق شکلدهنده نیز میتواند میزان پخش و جهتدهی نور را تغییر دهد.
به زبان ساده، شکلدهندههای کمعمقتر معمولاً نور گستردهتری ایجاد میکنند، در حالی که شکلدهندههای عمیقتر امکان کنترل و جهتدهی بیشتری به نور میدهند.
بنابراین هنگام خرید سافت باکس، اکتاباکس یا پارابولیک، بهتر است به جای توجه صرف به نام محصول، قطر یا ابعاد دهانه، عمق، طراحی داخلی، نوع دیفیوزر و امکان استفاده از گرید را بررسی کنید.
در نهایت، هیچکدام از این شکلدهندهها بهصورت مطلق «بهتر» نیستند؛ انتخاب مناسب به نوع نور موردنیاز و سبک نورپردازی شما بستگی دارد.
نظرات کاربران